Uit een nieuwe nationale gedragsmeting van Vias institute blijkt dat gemiddeld 1,9% van de bestuurders in ons land rondrijdt met een alcoholpromillage dat hoger ligt dan de wettelijke limiet. Dat is het laagste aantal sinds het begin van de metingen in 2003. Maar er zijn grote verschillen tussen de verschillende momenten van de week. Tijdens de weeknachten ligt het percentage bestuurders onder invloed op 10,7%, tijdens de weekendnachten zelfs op 12,6%.  Dat is 9 keer meer dan in Nederland bijvoorbeeld. De meest verontrustende vaststelling is dat tijdens de weeknachten het percentage positieve bestuurders 3 keer hoger ligt dan 10 jaar geleden.

De nationale gedragsmeting alcohol brengt al sinds 2003 systematisch het percentage bestuurders in kaart die rijden onder invloed van alcohol. Om een representatief beeld te krijgen van rijden onder invloed van alcohol worden in heel het land willekeurig bestuurders aan een alcoholcontrole onderworpen door de politie. Dit gebeurt op alle mogelijke momenten van de dag en nacht. In totaal gaat het over een steekproef van meer dan 6.100 bestuurders die gecontroleerd werden door de lokale en federale politie.

Bijna 2% van de bestuurders boven de wettelijke alcohollimiet

Gemiddeld rijdt 1,9% van de Belgische autobestuurders rond met een promillage dat hoger is dan de wettelijke limiet. Dat is een daling ten opzichte van de vorige editie van de gedragsmeting en het laagste percentage ooit gemeten. Tijdens de vorige meting in 2015 bedroeg dat percentage nog 2,7%. Maar op langere termijn is er nauwelijks een evolutie waar te nemen. In 2005 reden al ongeveer 2,0% van de bestuurders rond wanneer ze te veel gedronken hadden.

1 bestuurder op 10 positief tijdens weeknachten, 1 op 8 tijdens weekendnachten

Volgens de periode van de dag zijn er grote verschillen in het percentage bestuurders onder invloed. Tijdens weekdagen blazen gemiddeld 0,4 % van de bestuurders positief en op weekenddagen is dat 1,2%. Tijdens de nachten explodeert dat cijfer. Zo respecteert op weekendnachten ongeveer 1 op de 8 (12,6%) bestuurders de wettelijke alcohollimiet niet en op weekdagen gaat het gemiddeld over meer dan 1 op de 10 bestuurders (10,7% ). Vooral die weeknachten vertonen een verontrustende tendens: de laatste 10 jaar is het percentage positieve bestuurders 3x zo groot geworden (van 3,6% naar 10,7%).

Toch moeten er op elk moment van de dag voldoende controles zijn. Een chauffeur onder invloed overdag brengt namelijk een groter aantal weggebruikers in gevaar dan ’s nachts, wanneer de wegen minder intensief gebruikt worden.

Probleem nog steeds groter in Wallonië

In Vlaanderen ligt het percentage bestuurders dat te veel gedronken heeft op 1,66%. In Wallonië rijdt gemiddeld 2,05% van de bestuurders rond als ze te veel gedronken hebben. Dat is in vergelijking met de laatste gedragsmeting uit 2015 wel een flinke verbetering. Toen reed in Wallonië nog 3,9% van de bestuurders onder invloed rond. 

4,5 keer meer mannen positief dan vrouwen

Gemiddeld rijdt 2,8% van de mannen rond met de wagen onder invloed van alcohol. Bij de vrouwen is dat 0,6%. Dat hogere aandeel van de mannen is des te nadeliger voor de verkeersveiligheid omdat mannen ook vaker autorijden dan vrouwen.

Toename bij de bestuurders tussen 26 en 39 jaar.

Ook qua leeftijdsgroepen zijn er belangrijke verschillen. Bij alle leeftijdsgroepen stellen we een daling vast van het aantal bestuurders onder invloed, behalve voor de categorie tussen 26 en 39 jaar. Sinds 2005 zien we in de gedragsmetingen een bijna constante toename voor die leeftijdscategorie. 3,1% van de bestuurders in die leeftijdscategorie rijdt nu met de wagen als ze te veel gedronken hebben, dat is bijna 2x keer meer dan de jongeren tussen 18 en 24 jaar (1,5%) en 2,5 keer meer dan de bestuurders ouder dan 55 jaar (1,2%). De groep  40-54 jarigen bevindt zich daar tussenin (1,7% positieve bestuurders). 

1 op de 8 bestuurders die na een restaurantbezoek naar huis rijdt, is positief

Bestuurders die na een restaurantbezoek naar huis rijden (13%) of van het café terug vertrekken (10%) zijn het vaakst onder invloed van alcohol. De meest opvallende tendens zien we bij bestuurders die van het werk terug naar huis rijden: het percentage positieve bestuurders is sinds de laatste meting verdubbeld (van 1,1% naar 2,6%). 

Conclusie

Uit deze gedragsmeting blijkt dat er nooit eerder zo weinige bestuurders onder invloed van alcohol rondreden (1,9%). De overgrote meerderheid van de bevolking heeft dus goed begrepen dat er gevaren zijn als je drinkt en rijdt. Een belangrijke kanttekening: hoewel het resultaat een dalende trend laat zien, die er ook was tijdens de vorige 3 edities, is er op lange termijn slechts weinig progressie. Een andere zorgwekkende trend zijn de weeknachten, waar het percentage bestuurders onder invloed drie keer zo hoog ligt dan 10 jaar geleden en ten tweede. Een verhoging van het aantal controles tijdens deze periode van de week is nodig om deze tendens om te buigen.